Otomotiv Sektöründe Kâr Alarmı: Net Kârda Yüzde 55 Düşüş!

Otomotiv sektörü, 2023 yılında satışlarda tarihi rekorlar kırsa da yerli üreticiler kâr daralmasıyla karşı karşıya kaldı. Borsa İstanbul'da işlem gören otomotiv şirketlerinin toplam net kârı, yılın dokuz ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 55.8 düşüşle 39 milyar TL olarak gerçekleşti. Artan üretim maliyetleri ve beklenen yeni modellerin devreye girmemesinin etkisiyle, finansal performans olumsuz etkilendi.

Ford Otosan’da Kârda Büyük Gerileme

Sektörün önemli oyuncularından Ford Otosan, üçüncü çeyrekte kârında yüzde 38'lik düşüş yaşadı. Aynı dönemde, şirket 4.2 milyar TL net kâr açıkladı. Döviz kuru dalgalanmaları ve enflasyon baskısı, üretim maliyetlerini artırarak şirketin finansallarını zayıflattı. Ayrıca, Doğu Avrupa pazarına yönelik ihracat performansı da beklenenden düşük seyretti.

Yerli Üreticilerin Kâr Kaybı Nedenleri:

1. Üretim Maliyetlerinin Artışı: Enflasyonun etkisiyle hammadde ve enerji maliyetlerindeki yükseliş, kârlılığı olumsuz etkiledi.
2. Yeni Modellerin Üretim Gecikmeleri: Beklenen yeni modellerin piyasaya sürülmemesi, talepte daralmaya yol açtı.
3. Kur Baskısı: Döviz kurlarının yatay seyretmesi ithalatçılara avantaj sağlarken, yerli üreticilerin rekabet gücünü azalttı.
4. Avrupa'daki Talep Daralması: Avrupa pazarındaki düşük talep ve kapasite sorunları, ihracat gelirlerini aşağı çekti.

Üretimde de Gerileme Var

Türkiye Otomotiv Sanayii Derneği'nin (OSD) verilerine göre, sanayide kapasite kullanım oranı geçen yılın aynı dönemine göre 4 puan düşerek yüzde 70.2 oldu. Bu durum, sektörde üretimin yüzde 8 gerilediğini gösteriyor. Özellikle iç pazarın güçlü seyretmesine rağmen, ihracat zayıf kaldı.

2025 Sinyalleri Olumsuz

Sektör temsilcileri, 2025 yılına yönelik beklentilerde daha fazla kârlılık baskısı olacağını öngörüyor. Yatırımların yavaşlaması ve maliyet artışlarının devam etmesi, üretici firmalar üzerinde uzun vadeli riskler oluşturuyor. Özellikle yerli üreticilerin, ithal araçlarla rekabeti zorlaşırken, finansal performanslarında iyileşme için teşvik ve desteklerin artırılması gerektiği vurgulanıyor.

Şirket Bazında Net Kâr Tablosu:

• Anadolu Isuzu: 2 milyar TL (-%35)
• Doğuş Otomotiv: 2.2 milyar TL (-%45)
• Ford Otosan: 4.2 milyar TL (-%38)
• Karsan: 992 milyon TL (-%24)
• Otokar: 506 milyon TL (-%18)
• TOFAŞ: 13.8 milyar TL (-%57)
• Türk Traktör: 6.8 milyar TL (-%37)

Otomotiv sektöründe kârlılık sorununun aşılabilmesi için 2024 ve sonrasında üretim maliyetlerinin düşürülmesi ve ihracat pazarlarının yeniden canlandırılması kritik bir rol oynayacak.